1. Wat betekent coming out?
2. Als iemand homoseksueel is, moet hij of zij het dan altijd zeggen?
3. Hoe vertel je je ouders over je homoseksuele gevoelens?
4. Hoe reageren ouders op de coming out van hun kind?
5. Vertellen homo's of lesbo's over hun gevoelens op school?
6. Hoe vertellen homo's of lesbo's het aan hun omgeving: vrienden, buren, studiegenoten of collega's?

Wat betekent coming out?

De term 'coming out' komt van 'coming out of the closet', in het Nederlands letterlijk vertaald als 'uit de kast komen'. Het betekent dat je openlijk uitkomt voor je homoseksuele of lesbische gevoelens. Voor de meeste mensen verloopt dit proces in fasen. Eerst vertellen ze het bijvoorbeeld aan hun beste vrienden, misschien later aan hun ouders en familie en dan aan anderen. Het woord 'coming out' doet vermoeden dat het iets eenmaligs is: als je het eenmaal verteld hebt, dan ben je er klaar mee. Dat is niet zo. Bij iedere verhuizing, nieuwe baan, of zelfs bij iedere ontmoeting waarin je iets meer over jezelf vertelt, moet je opnieuw besluiten om het wel of niet te vertellen. Heteroseksuelen kennen geen coming out, omdat er vanzelfsprekend van uitgegaan wordt dat iemand heteroseksueel is.

Coming out kan heel prettig zijn. Bijvoorbeeld als je verliefd bent en je wilt het van de daken schreeuwen. Of je hebt genoeg van geheimzinnig doen over je gevoelens en je wilt ze delen met de mensen om je heen. Hoe mensen erop reageren, heb je natuurlijk niet in de hand. Het fijnste is wanneer je omgeving ook blij en ondersteunend reageert. Toen Idol Jamai uit de kast kwam op de radio, begonnen alle dj's te juichen. Het gesprek met zijn ouders over zijn homoseksualiteit noemde hij heel bijzonder en ook het Jeugdjournaal besteedde er op een positieve manier aandacht aan.

Het kan ook minder feestelijk zijn. Sommige mensen vinden het lastig om hun eigen homoseksuele gevoelens te accepteren, laat staan daarover aan hun omgeving te vertellen. Zij kunnen het jarenlang als een geheim met zich meedragen. Coming out kan daardoor heel beladen raken, maar uiteindelijk ook als een opluchting voelen. Anderen hoeven het niet expliciet te vertellen, omdat de omgeving het al geraden heeft. Weer anderen willen niet uit de kast omdat hun omgeving het toch niet zal accepteren. Het is voor iedereen met homoseksuele gevoelens wel fijn om een groep mensen om zich heen te hebben die het wel weet, zodat ze tegenover hen niet geheimzinnig hoeven te doen.

Elmar (22 jaar): 'Na het jaar in Engeland verhuisde ik naar Amsterdam waar ik de opleiding tot verpleegkundige ging volgen. Daar was een docente met wie ik veel sprak en die ik vertrouwde. Naar mijn gevoel kon ze mij lezen als een boek. Na veel pijn, moeite en overredingskracht van haar kant heb ik het uiteindelijk verteld. Het was zo'n ontzettende opluchting: een last viel van mijn schouders! Die dag zal ik nooit vergeten.' [Meidenboek, p. 31]

Leon (17 jaar): 'Ik ben eindelijk out. Het is vorige week zondag gebeurd. Ik heb een jongen ontmoet via een contactadvertentie op een site. Hij is 16 jaar en ook homo. Deze dag hadden we samen afgesproken om elkaar te zien. Nou, dat ging allemaal goed. Na deze fantastische middag samen ging ik naar huis en heb tijdens het eten verteld dat ik een date met een jongen heb gehad. M'n ouders vonden het helemaal niet erg. Ze schrokken wel maar ze willen dat ik heel gelukkig word. Zo zie je maar dat een coming-out ook leuk kan zijn.' [www.comingout.nl]

Als iemand homoseksueel is, moet hij of zij het dan altijd zeggen?

Nee. Het is niet verplicht om te vertellen dat je homoseksueel of lesbisch bent. Het kan wel een enorme opluchting zijn; zie ook vraag 39. Maar het hoeft niet. Het doet er in een bepaalde situatie niet toe, of het gaat niemand wat aan. Of iemand wil het liever niet vertellen, omdat hij of zij weet dat het voor de ander lastig of zelfs onmogelijk is om het te accepteren. Coming out kan betekenen dat iemand het contact met anderen op het spel zet. Als hij of zij vertelt op andere jongens of op andere meiden te vallen, kunnen ze bang worden, teleurgesteld of verdrietig zijn, roddelen, rotopmerkingen maken en iemand in het ergste geval mishandelen. Als je eigen familie je zo behandelt, is dat des te pijnlijker.

Sommige homo's en lesbo's zeggen er dus niets over. Ze vrezen dat hun omgeving het niet accepteert. Sommige mensen vertellen het alleen aan een klein aantal mensen. Misschien wel aan de directe familie maar mensen die verder van ze af staan, gaat het niks aan. Daarbij komt dat coming out een westerse invulling is van homoseksuele gevoelens. Homoseksualiteit gaat in de westerse cultuur met name over identiteit: je bent iets, en daarover ben je uitleg verschuldigd. Je leeft met een geheim als je het niet vertelt. In andere culturen bestaat homoseksualiteit op die manier niet. Daar gaat het meer om gedrag: je kunt homoseks hebben, zonder dat je identiteit daardoor verandert. Daarover hoef je je ouders dus ook geen officiële mededelingen te doen. Je vertelt je ouders toch niet alles wat je doet?

Fabian (17 jaar): 'Mijn ouders vragen er niet naar en ik laat het zo. In onze cultuur is het ongepast om daarover te praten. Dat doe je gewoon niet. En als je het wel doet, lig je eruit. Je hoeft geen toestemming te vragen want die heb je eigenlijk al. Maar als je er zo nodig over wilt praten, dan krijg je dus geen toestemming.' [Jongens onder elkaar, p. 18]

Güler (21 jaar): 'Ik vrees dat mijn vader een woede-uitbarsting krijgt en dat er zelfs fysiek geweld aan te pas komt wanneer hij ontdekt dat ik lesbisch ben. Waarschijnlijk sta ik binnen enkele minuten met mijn koffers buiten en ik weet niet of ik ooit weer thuis zou mogen komen. Ik ben ook bang voor mijn broer. Hij lijkt op mijn vader en is dus ook autoritair en traditioneel. Hij windt zich al op als hij me samen met een jongen ziet. Hij moest eens weten dat ik niet in jongens maar in meisjes geïnteresseerd ben.' [Mijn geloof en mijn geluk, p. 90]

Hoe vertel je je ouders over je homoseksuele gevoelens?

Het is voor de meeste mensen best eng om aan hun ouders te vertellen dat ze homo of lesbisch zijn. Dat is ook logisch, je weet nooit hoe ze zullen reageren. Uit de kast komen naar je ouders begint dus met het inschatten van hun reactie. Soms kennen kinderen de houding van hun ouders tegenover homoseksualiteit wel, omdat die zich eerder hebben uitgesproken over de buurjongen of de lesbische lerares. Dat hoeft echter geen garantie te zijn. Zo kunnen ouders die heel aardig zijn tegen de homobuurjongen, het van hun eigen kind minder goed accepteren. Maar na de eerste schok doen de meeste ouders dat wel (zie ook vraag 42). Maar zeker weten kun je dat van tevoren helaas niet.

Het moment en de manier waarop mensen het hun ouders vertellen, kan verschillen. Sommigen doen het in de vorm van een gesprek. Dat kan heel formeel zijn: 'Pap, mam, ik moet jullie iets vertellen...' Als je het op die manier wilt vertellen, moet je daar ook echt aandacht voor vragen. Wachten op het juiste moment heeft weinig zin, want dat komt nooit. Dat moment moet je maken, door je ouders voor te bereiden op een serieus gesprek. 'Na de afwas wil ik jullie iets vertellen.' Of: 'Ik kom vanmiddag langs, want ik wil iets met jullie bespreken, wat jullie misschien niet leuk vinden.' Als je het op die manier aankondigt, kun je ook niet meer terug. Tijdens het gesprek moet het hoge woord eruit. Daarbij is het vaak lastig om het woord 'homo' of 'lesbisch' te gebruiken, omdat die woorden zo definitief klinken. Ouders kunnen er associaties bij hebben die ver van henzelf en hun kind afstaan. Veel mensen vertellen het daarom anders. 'Ik val op meisjes/jongens' of 'Ik ga nooit trouwen en kinderen krijgen' zijn bijvoorbeeld andere manieren. Als je een vriendje of een vriendinnetje hebt, kan het makkelijker zijn. Je bent verliefd, dus je bent zeker van je zaak. Veel mensen kiezen er daarom voor om het dan pas te vertellen.

Veel ouders reageren in eerste instantie geschrokken. Ze zijn bang voor de toekomst van hun kind (zie ook vraag 42). Op den duur accepteren veel ouders het echter wel. Daarom is het belangrijk dat zij na de coming out van hun kind de tijd krijgen om hun beeld bij te stellen en eventueel extra vragen te stellen. Net als hun kind kunnen ze zich ook verward voelen. Homo's en lesbo's zelf hebben vaak al een langere tijd aan het idee kunnen wennen maar hun ouders horen het net. Ook kan iemand zijn of haar gevoelens meer indirect laten merken door bijvoorbeeld een tijdschrift te laten rondzwerven of andere hints te geven. Zulke hints kunnen aanleiding zijn voor een gesprek. Sommige mensen schrijven een brief aan hun ouders. In een brief kun je in je eigen tempo vertellen wat je kwijt wilt. Niemand praat er doorheen en je wordt niet afgeleid door de emoties van je ouders. Je hebt meer ruimte om je verhaal te doen, en je ouders kunnen het later ook nog eens nalezen. Je kunt beschrijven dat je niet veranderd bent.

Voor sommige homo's en lesbo's geldt dat ze eerst een goede vriend, broer, zus, leraar, lerares, oom of tante in vertrouwen nemen, voordat ze het aan hun ouders vertellen. In sommige situaties kan het helpen als die persoon erbij is, wanneer hij of zij het aan de ouders vertelt. Ook kun je die persoon er alleen op uit sturen om het nieuws te brengen. Andere homo's en lesbo's vertellen het aan de ene ouder maar niet aan de andere. En sommige mensen vertellen het niet, maar laten het merken. Ook zonder woorden kan iemand namelijk veel zeggen. Iemand kan door zijn of haar gedrag laten weten niet geïnteresseerd te zijn in een heterorelatie.

Leyla (27 jaar): 'Zes jaar geleden op 5 mei zijn mijn ouders op de hoogte gebracht van mijn liefde voor vrouwen. Ik had bewust voor deze dag gekozen, omdat ik hoopte dat het mijn persoonlijke bevrijding zou worden. Zelf durfde ik de confrontatie met mijn ouders niet aan en mijn zus nam die taak op zich. Met een vriendin dook ik een café in en mijn zus ging naar huis. Na een paar uur liep ze met een glimlach op haar gezicht het café binnen. Mijn vader en moeder waren geschrokken maar ze hadden wel heel kalm gereageerd.' [Mijn geloof en mijn geluk, p. 69-70]

Paulo (18 jaar): 'Als ouders hun oren en ogen gebruiken, weten ze het gauw al eerder dan hun kind. Zo'n gesprek gaat gauw de kant uit van schuld bekennen: "Ha pap en mam, ik moet iets vertellen wat jullie niet zo leuk vinden om te horen. Ik ben homo. Erg hè? Maar blijven jullie toch van me houden?" Ik heb het nooit aan mijn ouders gezegd. Wel altijd mijn vrienden gewoon mee naar huis genomen. En als ik zin had om in het bijzijn van mijn ouders een vriendje te zoenen, dan deed ik dat. Mijn zus deed dat met haar vriend toch ook.' [Jongens onder elkaar, p. 17]

Elmar (22 jaar): 'Voorzichtig begon ik met het inlichten van mijn omgeving. Vooral bij mensen om wie ik veel gaf, had ik de grootste moeite te vertellen over mijn seksualiteit. Maar zij waren niet het grootste obstakel; dat waren mijn ouders. Ik wist dat ze waarschijnlijk goed zouden reageren maar toch durfde ik niet. [...] Ik schreef een brief met daarin het hele verhaal. Opsturen vond ik laf, dus ging ik het eerstvolgende weekend naar huis, vastberaden om mijn geheim te verklappen. Ik was zó nerveus dat ik er helemaal naar van werd. Mijn vader haalde me op van het station en begon gelijk met zijn gebruikelijke grapjes: 'Ben je nu lesbisch of hoe zit dat?' Hij wist het gewoon al, maar die grapjes kon ik op dat moment niet gebruiken. Mijn moeder zag meteen dat er iets was, maar ik moest zelf het moment kiezen. Na het eten bleven mijn moeder en ik even napraten onder het genot van een kop thee. Midden in het gesprek gaf ik haar die brief. Haar reactie was heel positief. Ze moest het natuurlijk wel even een plekje geven, dat is logisch. Eigenlijk was mijn moeder voor mij het grootste obstakel. Nu zij het wist en ik haar goedkeuring had, kon de rest van de wereld me niet meer schelen.' [Meidenboek, 1999, p. 32]

Hoe reageren ouders op de coming out van hun kind?

Sommige ouders zijn niet echt verbaasd, omdat ze het op de één of andere manier wel verwachtten. Maar de meeste ouders schrikken toch wel wanneer ze horen dat hun zoon of dochter homoseksueel is. Zij zijn vaak bang dat hun kind niet gelukkig zal worden, omdat het homoseksueel is. Ze schamen zich voor de reactie van andere familieleden, vrienden of buren, of ze vrezen dat er geen kleinkinderen komen of dat hun zoon aids krijgt. Hun reactie is vaak gebaseerd op gebrek aan informatie. Ze zijn bang voor de veiligheid en de toekomst van hun kind. Of ze denken aan de homowereld die ze kennen van tv of uit de bladen. Daarom hebben ouders vaak tijd nodig. Ze moeten hun beeld bijstellen. Op den duur accepteren de meeste ouders het wel: ze houden immers van hun kind en willen dat het gelukkig wordt.

Maar er zijn helaas ook ouders voor wie het erg lastig of zelfs onmogelijk is om de homoseksualiteit van hun kind te accepteren. Hierbij kunnen normen en waarden, sociale achtergrond, geloofsovertuiging of cultuur een rol spelen. Het gebeurt dan ook wel dat ouders hun kind zelfs niet meer willen zien omdat hij of zij homoseksueel is. Andere ouders kunnen discriminerend of zelfs gewelddadig reageren. Wie zulke situaties voorziet, kan ervoor kiezen om het thuis niet te vertellen. Zie ook vraag 41.

'Ma en ik stonden af te wassen. Pa liet de hond uit. Nog een half uur... Ik was doodstil. Mijn moeder had psycholoog moeten worden "Volgens mij gaat het niet goed met je...". Stilte... Ze probeerde nog een keer: "Volgens mij zit je ergens mee." Vooruitschuivend reageerde ik: "Het komt straks wel..." Ineens was ik met één voet over de drempel. Alleen al het aangeven dat er wél iets was, maakte zoveel in mij los dat ik begon te janken. Lekkere timing! Ma: "Het komt straks wel? Ik denk dat dit wel een goed moment is..."
"Ik val op jongens!" Ik flapte het er in een keer uit. Ik stond er zelf van te kijken. Ma zei niets. Ineens was ik overmand en leeg tegelijk. Ik droop af naar de woonkamer en ben op de bank gaan zitten janken. Ik heb in tijden niet zo gehuild. Ma bleef in de keuken achter maar kwam ruim een minuut later toch de kamer in. Ik zag dat ze ook gehuild had. "Sorry", zegt ze, "Ik ben wel even geschrokken. En ik snap best wel dat je het moeilijk vindt. Zelfs ik moet wennen. Maar dat neemt niet weg dat we evengoed van je blijven houden, lieverd." Samen zaten we te janken op de bank. En we hebben gepraat. Ik heb eigenlijk nog nooit zo'n emotioneel gesprek met haar gehad. Maar de essentie was dat zij vond dat ik gewoon gelukkig moest zijn. De boodschap om mijn koffers te pakken, die ik zo verwacht had, bleef uit...' [www.homoinfo.nl]

Toos: 'Uiteindelijk heb ik het aan mijn moeder verteld en het eerste wat ze door haar tranen heen kon zeggen, was: "Ik had ook nooit dat cowboypak voor je moeten kopen!" Later zei ze: "Je bent m'n dochter en ik hou van je."' [Madam, 1997-4, p. 11]

Barbara (19 jaar): 'Ik wist van tevoren dat ze het niet leuk zouden vinden als ik het ze zou vertellen. Maar dat ze zo zouden reageren, had ik nooit verwacht. Het eerste wat ze zeiden was "Gatverdamme!!! Hoe kun je ons dat aandoen..." Vanaf toen mocht mijn vriendin ook niet meer bij ons in huis komen. Ze denken dat het gewoon een bevlieging is en dat het vanzelf over gaat.' [www.comingout.nl]

Assaf (26 jaar): 'Mijn moeder vond het in eerste instantie vreselijk dat ik voor mannen koos. Ze vroeg zich af wat ze toch fout had gedaan en of er nog iets aan te doen was. Mijn vader reageerde heel anders. Hij zei: "Hij is onze zoon en we houden van hem". Daarmee was voor hem de kous af. Na er twee jaar lang mee geworsteld te hebben, zei mijn moeder op een dag tegen mij dat ze het accepteerde maar dat ik geen jongens mee naar huis mocht nemen. Toen ik in Nederland ging studeren, kreeg ik een Nederlandse vriend. Twee keer per jaar ging ik terug naar Israël en logeerde dan bij mijn ouders. Elke keer miste ik mijn vriend heel erg en aan het eind van een van die vakanties zei ik: "De volgende keer neem ik hem mee. Als we niet bij jullie mogen logeren, gaan we wel bij mijn broer slapen." De dag daarop is mijn moeder naar een supportgroep voor ouders van homoseksuele kinderen gegaan en drie weken later belde ze me op om te melden dat ze naar Nederland kwam om mijn vriend te ontmoeten. Toen het uitging tussen die vriend en mij, leefde ze erg mee. Mijn moeder is een voorvechtster voor homorechten geworden en gaat er als het moet de straat voor op.' [Wij gaan ons echt verbinden, p. 116]

Vertellen homo's of lesbo's op school over hun gevoelens?

Uit onderzoek blijkt dat homo- en lesbische scholieren zich heel onveilig kunnen voelen op school, veel meer dan de gemiddelde scholier. Op school is de onderlinge sociale controle tussen jongeren groot. Als iemand maar een beetje afwijkt, loopt hij of zij het risico gepest te worden. De meeste jongeren komen dus op school niet zo snel voor hun homoseksuele gevoelens uit. Ze wachten meestal totdat ze van school af zijn voordat ze er iets mee doen.

Tijdens de middelbareschooltijd vertellen sommige homojongeren het wel aan een goede vriend of vriendin. Reacties van vrienden kunnen heel erg uiteen lopen. Soms worden heterovrienden bang dat hun maat of vriendin verliefd op hen wordt. Of ze zijn bang dat ze zelf gepest worden als ze vriendschappelijk met homo's of lesbo's omgaan. Maar sommige vrienden en vriendinnen maakt het niks uit. Voor hen blijft een vriend een vriend. Sommige scholen hebben ook vertrouwenspersonen bij wie een scholier zijn of haar hart kan luchten over persoonlijke zaken. Een vertrouwenspersoon kan meedenken over oplossingen van eventuele problemen. Vertrouwelijke informatie houdt hij of zij altijd geheim.

Bincky (15 jaar): 'Ik weet al een tijdje dat ik homo ben. Ik word ook vaak uitgescholden voor homo omdat ik veel met meiden omga en me anders kleed dan anderen. Sommige van mijn vrienden zeggen steeds, als je 't bent moet je het mij gewoon vertellen maar dan zeg ik iedere keer dat 't niet zo is. Nou durf ik 't niet meer te vertellen.' [www.comingout.nl]

Esmée (26 jaar): 'Door televisieprogramma's kwam ik er achter dat ik niet de enige was met mijn gevoelens en dat er zelfs een naam voor bestond. Toch was deze ontdekking maar een kleine steun, want ik wist dat die mensen niet bij mij in de omgeving woonden en zeker niet bij mij in de klas zaten. De beste oplossing die ik kon bedenken was dan ook: mijn gevoelens voor meisjes voor mezelf houden en zo goed mogelijk meedoen met iedereen om mij heen door me zo heteroseksueel mogelijk te gedragen. Wel had ik via de Hitkrant een lesbische penvriendin gevonden, met wie ik jarenlang een geheime briefwisseling onderhield en bij wie ik mijn hart kon luchten.' [Meidenboek, p. 100]

Ralph: 'Ik wilde het nu wel een keer kwijt. Dus ik had een leraar op school opgezocht die zelf homo is. Hij had mij anderhalf jaar geleden geholpen met het verwerken van de dood van een van mijn beste vrienden. Nou goed, ik kwam daar aan en hij wilde dus weten wat er was. Ik was toen zeker een kwartier stil, toen zei hij: "Ik denk dat ik wel weet wat er is, maar je moet het niet lullig opvatten als het niet zo is. Ik denk dat jij over je gevoelens twijfelt." En ik zei daarop: "Nah, niet twijfelen, ik weet het vrijwel zeker." Dat was voor mij de aanzet het toch te vertellen, ook omdat hij zei: "Het ergste wat ze kunnen doen, is je vermoorden en dat doen ze zeker niet. Ouders houden onvoorwaardelijk van hun kind, hoe je ook bent, of waar je ook op valt." Daarom besloot ik het toch maar te zeggen. Maar goed, toen ik achteraf terug ging naar die leraar, bleek dat hij ook trots was en dat hij het dapper vond.' [www.homoinfo.nl]

Hoe vertellen homo's of lesbo's het aan hun omgeving: vrienden, buren, studiegenoten of collega's?

Net als een coming out naar de ouders toe kan het ook op verschillende manieren aan vrienden of anderen worden verteld. Ook dan schat iemand meestal van tevoren in hoe zij zullen reageren. Bovendien is het belangrijk om aandacht te vragen voor het gesprek. Een officiële mededeling gaat er meestal aan vooraf. 'Ik wil je wat vertellen over mezelf', bijvoorbeeld. Ook kun je speciaal een afspraak maken voor een serieus gesprek. Daarmee kan de ander zich voorbereiden en zelf kun je niet echt meer terug. Tijdens het gesprek zelf kun je het ronduit zeggen: 'Ik val op meiden/jongens'. Ook kun je de ander tijd geven om te wennen en vragen beantwoorden die hij of zij die nog heeft.

Maar het kan ook meer terloops ter sprake komen. Als je met iemand studeert of werkt, praat je soms over meer persoonlijke dingen. Dan komt ook het liefdesleven wel eens ter sprake. In zo'n gesprek gaat de ander er meestal automatisch van uit dat je heteroseksueel bent. Dat is misschien een goed moment om het te vertellen. De buurvrouw vraagt aan haar lesbische buurvrouw of ze al een vriend heeft. De collega's van een homoseksuele man hebben het over vrouwen en vragen hem op wat voor type hij valt. Zij kunnen dan kiezen of ze zulke vragen eerlijk beantwoorden of juist omzeilen. Ook kan iemand bijvoorbeeld gesprekken tijdens de koffie aangrijpen om subtiel de naam van de partner te droppen of op een andere manier de eigen leefstijl aan te snijden. Het blijft lastig, omdat homoseksualiteit nu eenmaal niet gangbaar is en er veel vooroordelen over bestaan. Tegelijkertijd zeggen veel homoseksuelen dat coming out makkelijker wordt naarmate je het vaker gedaan hebt.

'Opeens flap ik het eruit "Ik wil met je praten". Ze reageert simpel: "En? Kan toch?" – "Niet hier." – "Waar gaat het over?" – "Nu niet hier...". Ze grapte: "Heb je iemand zwanger gemaakt? Ben je het huis uit geschopt? Val je op jongens? Heb je een enge ziekte?" Ik kijk haar geschrokken aan. Zou ze het weten? Zou ze het aan me kunnen zien? Ze zegt: "Kom, ik denk dat we maar eens naar buiten moeten gaan..." Ik loop met bonkend hart samen met haar naar buiten. In een steeg staan we stil en ze kijkt me een stuk serieuzer aan dan in de kroeg. "Wat is er?" – "Je hebt het al gezegd...", zeg ik, bang om het h-woord over mijn lippen te krijgen. Voorzichtig begint ze: "Ruzie met je ouders?" Ik schud nee... "Je valt op jongens?"... Het blijft stil....."Wat gaaf!"' [www.homoinfo.nl]

Elfje (20 jaar): 'Nu ben ik 20 jaar en iedereen mag het weten, op mijn werk ook... Niet dat ik het mensen vertel als ik ze net ontmoet...Want mensen vertellen jou ook niet: "Hoi, ik ben Jan en ik ben hetero". Maar als mensen er naar vragen, geef ik ze eerlijk antwoord. Op mijn werk heeft gelukkig niemand er moeite mee....' [www.comingout.nl]

Esmée (26 jaar): 'Het is overigens niet zo dat ik tegenwoordig iedereen meteen vertel dat ik op vrouwen val of een vriendin heb. [...] Zo ben ik drie jaar geleden bij een nieuwe club gaan hockeyen. De eerste maanden heb ik niet gezegd dat ik op vrouwen viel omdat ik bang was dat er niemand dan tegelijkertijd met mij zou willen douchen. Toen ik een plekje in het team had veroverd en ik naar mijn gevoel iedereen had laten zien dat ik me echt niet anders gedroeg onder de douche, durfde ik één teamgenote te vertellen dat ik een vriendin had. Zij moest hard lachen. Ze was helemaal niet bang om met mij te douchen en wilde eigenlijk altijd al weten hoe dat nu was tussen twee vrouwen.' [Meidenboek, p. 103]